Overmacht bij GLB 2026: wanneer is een melding zinvol?

Wat is overmacht?

Overmacht is een extreme situatie die je redelijkerwijs niet kunt voorspellen of voorkomen. Voorbeelden zijn langdurige droogte, hevige neerslag, ziektes bij dieren of gewassen, overlijden van de ondernemer of onteigening. Wanneer je hierdoor niet aan de voorwaarden van de GLB-subsidies kunt voldoen, kun je een melding doen. Bij goedkeuring blijft het recht op uitbetaling van de subsidie behouden. 

Wanneer is een beroep op overmacht kansrijk?

RVO beoordeelt iedere melding afzonderlijk. Er is geen standaardlijst met situaties die automatisch als overmacht gelden. Een succesvol beroep op overmacht hangt af van drie factoren:

• er is sprake van uitzonderlijke omstandigheden;
• er bestaat een direct verband tussen deze omstandigheden en het niet kunnen voldoen aan de subsidievoorwaarden;
• je hebt alle redelijkerwijs te verwachten maatregelen genomen om aan de voorwaarden te voldoen.

Niet iedere droge of natte periode geldt als overmacht. Normale teeltrisico's en ondernemersrisico's blijven in beginsel voor rekening van de ondernemer.

Onderbouwing is essentieel

RVO beoordeelt iedere melding van overmacht individueel en gebruikt daarbij onder andere satellietbeelden, weergegevens en andere beschikbare informatie. Een goede onderbouwing is daarom essentieel.

Denk hierbij aan:

• een perceel dat je tijdig inzaait;
• de verwachting dat je onder normale omstandigheden aan de voorwaarden zou voldoen;
• een beschrijving van de uitzonderlijke omstandigheden;
• de aantoonbare gevolgen van die omstandigheden voor de gewasontwikkeling of het behalen van het vereiste resultaat.

Bewijsstukken kunnen bijvoorbeeld zijn:

• inzaaibewijzen, facturen of foto's;
• neerslaggegevens van een weerstation in de buurt;
• foto's van de situatie op het perceel;
• overige documenten die aantonen dat sprake is van een uitzonderlijke situatie.

Droogte april 2026: uitzondering voor drie eco-activiteiten

RVO merkte de extreme droogte van april 2026 voor drie eco-activiteiten aan als overmacht. Daarom is de ingangsdatum van de vereiste bedekking verschoven naar 1 juli 2026 voor groene braak, kruidenrijke bufferstroken langs bouwland en kruidenrijke bufferstroken langs grasland. Voor deze activiteiten hoef je in juni geen overmachtsmelding te doen als de bedekking nog onvoldoende is. Voor andere eco-activiteiten gelden geen aangepaste regels.

Tijdig melden

Overmacht moet je zo snel mogelijk melden zodra de situatie zich voordoet. Wacht daarom niet tot het einde van het groeiseizoen of tot je de subsidiebeslissing ontvangt. Ook als nog niet alle bewijsstukken beschikbaar zijn, is het verstandig om tijdig een melding te doen. Aanvullende informatie kan je vaak later aanleveren. 

Wat als je niet aan de voorwaarden voldoet?

Als je verwacht niet aan de voorwaarden te kunnen voldoen, zijn er in principe twee mogelijkheden:

• de eco-activiteit intrekken (dit voorkomt mogelijk verdere gevolgen voor de subsidie, maar leidt vaak tot een lagere premie);
• overmacht melden (met behoud van subsidie als RVO het beroep op overmacht goedkeurt).

Wanneer je niet aan de voorwaarden van een eco-activiteit voldoet, kan dit gevolgen hebben voor de subsidie-uitbetaling. Daarom is het belangrijk om tijdig te beoordelen of je een activiteit moet intrekken of dat een beroep op overmacht kansrijk is. Welke keuze het meest verstandig is, hangt af van de situatie en de beschikbare onderbouwing.

Praktisch advies

• controleer per perceel of je nog aan de voorwaarden van de eco-activiteit voldoet;
• verzamel direct bewijs als zich problemen voordoen;
• maak een bewuste keuze tussen het intrekken van een activiteit en het melden van overmacht;
• zorg voor een goede en complete onderbouwing.

Een beroep op overmacht biedt kansen, maar alleen bij een goed onderbouwd dossier. aaff adviseert om tijdig te beoordelen of een melding kansrijk is en helpt je desgewenst bij de onderbouwing.

Meer weten?

aaff is graag overal van betekenis. Wil je sparren met een expert over de eco-activiteiten, je teeltplan of andere ideeën voor jouw bedrijf? Neem dan contact op met een van onze adviseurs.