Expert
De aandacht voor boeren is groter dan ooit. Vaak kritisch, soms zelfs fel. Maar tussen alle stikstof- en klimaatdiscussies door groeit ook het besef dat boerenbedrijven onmisbaar zijn voor een groene en gezonde leefomgeving. En juist op dat snijvlak, tussen landbouw en zorg, ontstaat een stille kracht: de zorgboerderij. In dit eerste deel van een tweeluik zet Jan Popping de feiten op een rij. Met cijfers, tabellen en inzichten uit het werkveld. Jan Popping is onafhankelijk onderzoeker/adviseur in de zorgmarkt.
Steeds meer boeren combineren hun agrarisch bedrijf met zorgactiviteiten. Denk aan dagbesteding voor ouderen, jongeren met een zorgvraag of mensen met een beperking. Kleinschalig, persoonlijk en midden in het groen. Zorglandbouw sluit naadloos aan bij maatschappelijke trends én bij de druk op de zorgsector. Maar hoe doe je dat als ondernemer? Wat levert het op?
Bijna duizend zorgboerderijen zijn aangesloten bij de Federatie Landbouw en Zorg (FLZ). Deze koepel telt zes grotere samenwerkingsverbanden die ook optreden als inkoopvereniging. De aangesloten boeren ontvangen zorginkomsten via deze netwerken, na aftrek van een fee.
| Jaar | Zorgboeren | Groei | Omzet (x € 1000) | Groei | Omzet per boer (x € 1000) | Groei |
| 2024 | 782 | 1% | 274.492 | 20% | 351 | 18% |
| 2023 | 772 | 2% | 229.102 | 23% | 297 | 20% |
| 2022 | 754 | 5% | 185.829 | 29% | 246 | 23% |
| 2021 | 719 | - | 144.435 | - | 201 | - |
| Periode | 9% | 90% | 75% |
Tabel 1: Federatief overzicht zorgboeren
De groei in omzet is opvallend. In vier jaar tijd steeg de totale omzet met 90%. Per zorgboer komt dat neer op gemiddeld € 351.000 omzet in 2024. Die stijging komt vooral doordat er meer zwaardere zorg verleend wordt: inmiddels is 55% van de zorg gefinancierd vanuit de Wet langdurige zorg (Wlz).
Via de website van de ‘jaarverantwoording zorg’ zijn de cijfers van ruim 300 zorgboerderijen publiek beschikbaar. Niet iedere boerderij is rapportageplichtig; dat hangt af van rechtsvorm en omvang. Maar de cijfers geven wel een representatief beeld van de sector.
| Balans | Solvabiliteit | Omzet | Winst | PK-ratio | PK per fte | |
| Gemiddeld | 970 | 55% | 1365 | 9,2% | 53,2% | 64,2 |
| Groei | 8,3% | 54% | 12,4% | 10% | 53,5% | 62,2 |
Tabel 2: Gemiddelde resultaten van 334 zorgboeren (in €1.000)
De zorgboerderij als onderneming staat er financieel stevig voor. Met een gemiddelde winst van 9,2% en een gezonde solvabiliteit van 55% is er ruimte voor groei en investeringen. Wat ook opvalt: het ziekteverzuim ligt met gemiddeld 5% fors lager dan in bijvoorbeeld verzorgingshuizen.
De rechtsvorm verschilt sterk: van vof's en bv’s tot stichtingen en eenmanszaken. Opvallend is dat veel zorgboeren overstappen naar de bv-vorm. In 2024 maakten elf eenmanszaken, elf vof’s en vier stichtingen die overstap. PK-ratio staat voor het percentage personeelskosten ten opzichte van de omzet.
Zorglandbouw is niet alleen maatschappelijk relevant, maar ook economisch interessant. De cijfers spreken voor zich. Toch schuilt de kracht van de zorgboerderij in meer dan alleen euro’s. Het is de menselijke maat, de verbinding met de natuur en de ruimte om écht zorg te bieden.
In deel twee van dit tweeluik duiken we dieper in het verdienmodel van zorgboerderijen. Hoe zit het met de beloning van firmanten? Wat zijn de verschillen tussen kleine en grotere bedrijven? En waar liggen kansen voor ondernemers?
aaff is graag overal van betekenis. Wil je meer weten over jouw eigen zorgonderneming of plannen? Neem gerust contact op met een van onze specialisten.
Altijd op de hoogte van het laatste nieuws
Blijf op de hoogte van het laatste nieuws via onze Facebookpagina