Belgische forfaitaire opcentiemen in strijd met EU-Recht

Gemeentelijke opcentiemen uitgelegd

Wie inkomen heeft dat in België wordt belast, krijgt te maken met zogenoemde gemeentelijke opcentiemen. Dat zijn extra gemeentebelastingen die als opslag worden geheven boven op de personenbelasting. Voor niet-inwoners van België geldt hiervoor een vast tarief van 7%, ongeacht de gemeente. Het Hof van Justitie van de Europese Unie heeft op 12 maart 2026 geoordeeld dat deze vaste opcentiemen voor niet-inwoners in strijd zijn met het EU-recht, meer specifiek met het vrije verkeer van werknemers (artikel 45 VWEU). Deze uitspraak kan belangrijke financiële gevolgen hebben voor Nederlanders met belastbaar inkomen in België.

Achtergrond van de procedure

Niet-inwoners van België die inkomen genieten dat in België belastbaar is, zijn verplicht om gemeentelijke opcentiemen te betalen tegen een forfaitair tarief van 7% over dat inkomen. Voor inwoners van België ligt dat anders. Bij hen wordt het percentage opcentiemen per gemeente vastgesteld. In sommige Belgische gemeenten geldt een lager tarief of zelfs helemaal geen opcentiemen.  

Indirecte discriminatie 

In de zaak die aan het Hof van Justitie is voorgelegd, is betoogd dat deze verschillende behandeling leidt tot discriminatie van niet-inwoners en daarmee een belemmering vormt voor het vrije verkeer van werknemers binnen de Europese Unie.
Het Hof heeft geoordeeld dat inwoners en niet-inwoners in dit geval vergelijkbaar zijn. Door het vaste tarief kunnen niet-inwoners zwaarder worden belast dan inwoners van België. Dat is een vorm van indirecte discriminatie op basis van woonplaats en daarom in strijd met het EU-recht.

Waarom is dit nu belangrijk?

Voor veel inwoners van Nederland met inkomen dat in België wordt belast, kan deze uitspraak betekenen dat zij te veel belasting hebben betaald. Het arrest biedt mogelijkheden om bezwaar te maken tegen de toepassing van de gemeentelijke opcentiemen. De uitspraak is gedaan in het kader van een prejudiciële procedure. Het Hof van Beroep in Luik moet nu een vervolgbeslissing nemen, maar is daarbij gebonden aan de uitleg van het Hof van Justitie. Het ligt daarom voor de hand dat deze lijn wordt gevolgd.

Niet-inwoners met Belgisch belastbaar inkomen kunnen zich op dit arrest beroepen door: 

• het indienen van een bezwaarschrift (binnen één jaar na dagtekening van de aanslag), of
• het indienen van een verzoek om ambtshalve vermindering als bezwaar niet meer mogelijk is.

Meer weten?

aaff is graag overal van betekenis en we adviseren je om in ieder geval tijdig bezwaar te maken tegen aanslagen waarvan de bezwaartermijn nog loopt. Daarmee stel je jouw rechten veilig in afwachting van de definitieve beslissing van het Hof van Beroep in Luik. Hulp nodig of wil je meer weten over de dienstverlening van global mobility services? Neem dan gerust contact op met onze experts.